De twee meest voorkomende soa’s uitgelicht: gonorroe en chlamydia

Wat is de meest voorkomende soa? En hoe weet je of je een aandoening hebt? De meeste mensen weten wel dat soa’s geen pretje zijn. Deze seksueel overdraagbare aandoeningen zijn erg vervelend en kunnen zelfs gevaarlijk zijn. We gaan je daarom haarfijn uitleggen wat soa’s zijn, we lichten er een aantal uit én we gaan het hebben over de behandelingen van deze aandoeningen. 

Wat is een soa?

Wanneer iemand het heeft over een soa, spreekt men van seksueel overdraagbare aandoeningen. Dit zijn aandoeningen, als ziektes of infecties, die iemand kan krijgen wanneer die persoon onveilige seks heeft met een besmet iemand, iemand die al een soa heeft. Dus; heb je onbeschermde seks met iemand die bijvoorbeeld chlamydia heeft, dan bestaat de kans dat jij ook chlamydia kunt krijgen. 

Er zijn meerdere soorten soa’s die verschillende symptomen kunnen hebben. Hier komen we later op terug. Wat de meeste soa’s wél gemeen hebben, is dat ze vaak niet (op tijd) worden opgemerkt omdat er helemaal geen klachten zijn. Dat maakt dat ze makkelijk worden overgedragen tijdens onveilige seks. Als iemand er namelijk niet van op de hoogte is een soa te hebben, zullen ze zich er niet altijd van bewust zijn om extra maatregelen te nemen. Hierbij kun je denken aan het laten testen met een GGD soa test of het laten behandelen.

soa meest voorkomend

Hoe krijgt men seksueel overdraagbare aandoeningen?

Soa’s worden meestal veroorzaakt door virussen of bacteriën. Dit verschilt per soa. Er zijn ook enkele soa’s die op een andere manier overdraagbaar zijn, bijvoorbeeld door kleine beestjes of parasieten. De meeste soa’s worden overgedragen wanneer er contact is tussen bepaalde lichaamsdelen. In de volgende scenario’s kan iemand worden besmet:

  • Heteroseksuele seks, wanneer een penis en vulva contact maken;
  • Homoseksuele seks, wanneer twee vulva’s contact maken of wanneer vaginaal vocht contact maakt met een andere vulva of anus. Ook wanneer twee penissen met elkaar of elkaars voorvocht/sperma in contact komen;
  • Anale seks, wanneer een penis of vulva (vaginaal vocht) contact maakt met de anus;
  • Orale seks, wanneer een mond of tong contact maakt met een penis, vulva of anus;
  • Door het gebruik van besmette seksspeeltjes, wanneer een besmet iemand hun seksspeeltje uitleent aan iemand anders.

Seksueel overdraagbare aandoeningen worden overgedragen door contact met slijmvliezen, bloed of lichaamsvocht, zoals sperma of voorvocht. Slijmvliezen zijn op verschillende plekken in het lichaam te vinden, zo zitten ze in de mond, vulva, penis en anus. Seksueel overdraagbare aandoeningen danken hun naam dus aan het feit dat deze infecties het meest tijdens de seks worden overgedragen. Men kan echter ook een soa oplopen door een besmette naald te gebruiken of een bloedtransfusie te krijgen met besmet bloed.

We stelden echter net al dat sommige soa’s op een andere manier worden overgedragen. Zo kan een zwangere vrouw een soa overdragen op haar baby wanneer deze geboren wordt en contact maakt met bloed dat tijdens de bevalling vrij komt. Ook kan men een soa oplopen door in contact te komen met beestjes. Om de soa schaamluis of schurft op te lopen, hoef je geen seksueel contact met iemand te hebben gehad. Deze kunnen al worden overgedragen door bijvoorbeeld een handdoek of kleding. Ook kunnen genitale wratten kunnen op deze manier worden doorgegeven. 

Hoe kun je een soa voorkomen?

Het is al een paar keer benoemd; je kunt een soa oplopen door onveilige seks te hebben met iemand. Een soa kan goed worden voorkomen door tijdens de seks een condoom te gebruiken. Het is belangrijk dat deze correct wordt gebruikt. Wanneer een condoom scheurt of afglijdt tijdens de seks, zijn alle partners tijdens de seks niet meer beschermd. Er zijn een aantal factoren die kunnen bijdragen aan het beschadigen van een condoom en het kans lopen op een soa:

  • Twee condooms over elkaar heen dragen zorgt ervoor dat ze sneller scheuren. Dit komt doordat de condooms over elkaar heen schuren, en zo sneller beschadigen;
  • Een condoom die over datum is, beschadigt snel en is niet meer betrouwbaar. Dit komt omdat het glijmiddel dat op een condoom zit, is uitgedroogd. En een uitgedroogde condoom kan snel scheuren;
  • Ook de verkeerde condoommaat kan ervoor zorgen dat een condoom zijn beschermende werking verliest. Zo kan een te grote condoom makkelijk afglijden, waardoor er huid-op-huid contact is tijdens de seks, en een te kleine condoom kan en de penis afknellen, en eerder knappen. Wanneer een condoom knapt, is er ook huid-op-huid contact;
  • Een condoom opnieuw gebruiken kan er ook voor zorgen dat de condoom eerder beschadigd. Condooms zijn niet geschikt om meerdere malen te gebruiken. De kans dat iemand dan alsnog in contact komt met besmettelijk lichaamsvocht of dat er huid-op-huid contact plaatsvindt, is dan erg groot.
  • Ook met orale seks is bescherming nodig, want seksueel overdraagbare aandoeningen zijn ook oraal overdraagbaar. Beschermde orale seks kan door condooms om een penis, en beflapjes over een vulva te gebruiken. 

Zorg er dus altijd voor dat er voldoende condooms in huis zijn, deze niet over datum zijn en kies altijd de juiste condoommaat. Twijfel je welke maat condooms jij en je partner nodig hebben? Check dan onze condoommeter, hiermee kun jij precies uitmeten welke maat condoom voor jou geschikt is. 

Om andere vormen van soa’s te voorkomen die ook kunnen worden overgedragen zónder seksueel contact te hebben, is het verstandig niet zomaar kleding of handdoeken van iemand anders te gebruiken. Ook in pashokjes is het verstandig om, wanneer ondergoed of zwemkleding wordt gepast, je eigen ondergoed eronder aan te houden. Op die manier maken de genitale zones geen contact met beestjes of parasieten zoals schaamluis of met besmettelijke genitale wratten.

Begrip uitgelegd: incubatietijd soa

Alle soa’s hebben een andere incubatietijd. Een incubatietijd is de tijd die er voorbij gaat van de besmetting tot het krijgen van (klinische) symptomen. Niet iedereen merkt de symptomen echter op of herkent ze als een soa symptoom. Soms worden symptomen als bijvoorbeeld vermoeidheid of ongemak tijdens het plassen toegekend aan stress. Dat maakt dat veel mensen met een soa blijven rondlopen zonder dat ze er erg in hebben!

Pas nadat de incubatietijd soa erop zit, kan er worden gedetecteerd of er ook daadwerkelijk een soa aanwezig is. Dus wanneer iemand met een soa is besmet die een incubatietijd heeft van 14 dagen, is deze pas ná deze 14 dagen door soa testen op te merken. Om je tijdens deze incubatietijd te laten testen, heeft dus geen zin. We hebben een overzicht gemaakt met de incubatietijden van de meest voorkomende soa’s. 

 

soa symptomen behandeling tips

 

De meest voorkomende seksueel overdraagbare aandoeningen

Er zijn een aantal soa’s die voorkomen in Nederland en waar dan ook het meeste op wordt getest. De meest voorkomende soa onder jongeren en heteroseksuele mensen is chlamydia. Daarop volgend is gonorroe de meest voorkomende soa bij MSM, mannen die seks hebben met mannen. Zie hieronder een overzicht van de soa’s:

Overdraagbaar door bacterie:

  • Chlamydia
  • Gonorroe
  • Syfilis

Overdraagbaar door virus:

  • HIV
  • Genitale wratten
  • Herpes genitalis
  • Hepatitis B

Overdraagbaar door beestjes of parasieten:

  • Schaamluis
  • Schurft
  • Trichomonas

Wat is chlamydia?

Chlamydia is een soa die door de bacterie Chlamydia trachomatis wordt veroorzaakt. Deze seksueel overdraagbare aandoening heeft een incubatietijd van zo’n 1 tot 3 weken. Hierna kunnen er dus klachten of symptomen voordoen. Dit gebeurt echter vaker niet dan wel, vooral bij vrouwen zijn er vaak geen symptomen. Chlamydia mannen hebben wel vaker symptomen of klachten. Wanneer chlamydia onbehandeld blijft, kunnen er nare infecties ontstaan aan bijvoorbeeld de eileiders of eierstokken van vrouwen. De soa is gelukkig goed te behandelen!

Is er verschil tussen chlamydia mannen en chlamydia vrouwen?

Er zijn natuurlijk allerlei biologische verschillen tussen een mannen- en vrouwenlichaam. Chlamydia symptomen mannen kunnen er dus anders uitzien dan chlamydia vrouwen. Daarom hebben we de symptomen kort onder elkaar gezet;

Chlamydia symptomen mannen:

  • Branderig gevoel of pijn tijdens het plassen
  • (waterige) afscheiding uit de plasbuis, dit gebeurt vooral ‘s ochtends. Dit kan van transparant tot geel-groenig van kleur zijn
  • Pijn in de balzak
  • Jeuk of irritatie bij of rond de anus
  • Bloed bij de ontlasting
  • Aanhoudende diarree

Symptomen chlamydia vrouwen:

  • Branderig gevoel of pijn tijdens het plassen
  • Meer afscheiding en/of afscheiding die er anders uitziet/ruikt
  • Bloeden tijdens of na de seks
  • Pijn tijdens of na de seks
  • Pijn in de (onder)buik
  • Jeuk of irritatie bij of rond de anus
  • Bloed bij de ontlasting
  • Aanhoudende diarree

Ondanks dat dit een hele lijst is aan symptomen, merken de meeste mensen helemaal niets van deze soa. Vooral vrouwen krijgen vaak geen symptomen, waardoor ze langere tijd onbehandeld met chlamydia rondlopen. Ongeveer 75% van de mannen die chlamydia heeft opgelopen, krijgt wel klachten, de overige 25% niet. Vooral voor vrouwen kan chlamydia, wanneer onbehandeld, heftige gevolgen hebben. Zo kan een vrouw onvruchtbaar worden. De kans dat een iemand uiteindelijk onvruchtbaar wordt door een chlamydia infectie wordt groter wanneer er vaker chlamydia besmettingen zijn geweest en er klachten zijn.

Chlamydia keel; mythe of waarheid?

Het is mogelijk om chlamydia via de geslachtsdelen of anus op te lopen, maar wist jij dat je ook chlamydia in de keel kunt oplopen? Dit kan door bijvoorbeeld orale seks te hebben. Een chlamydia infectie komt echter veel minder vaak voor dan een infectie aan de geslachtsdelen. Wanneer chlamydia de keel heeft betreden, kunnen er bepaalde klachten optreden, al merken de meeste helemaal niets van de infectie. Chlamydia keel klachten of symptomen kunnen onder andere zijn:

  • Keelpijn
  • Moeite met slikken
  • Opgezette lymfeklieren
  • Keelontsteking

De incubatietijd soa van een chlamydia keel infectie is 6 weken. 

 

chlamydia keel

 

Behandeling chlamydia

Voordat je je kunt laten behandelen tegen chlamydia, moet je eerst zeker weten dat je de infectie hebt opgelopen. Het is namelijk niet raadzaam om zomaar medicijnen in te nemen als ze eigenlijk niet nodig zijn. Je komt voor een behandeling chlamydia in aanmerking komen door een positieve chlamydia test uitslag te hebben. Deze test kun je of bij de GGD laten doen, of een test bestellen

Chlamydia is gelukkig heel goed te behandelen met een antibioticakuur. Deze antibioticakuur als behandeling chlamydia zorgt ervoor dat de bacteriën die de chlamydia infectie veroorzaken, worden doodgemaakt. Er zijn twee soorten antibiotica die kunnen worden voorgeschreven: azitromycine of doxycycline. Het medicijn azitromycine hoeft slechts één keer worden ingenomen en wordt dan ook het meeste voorgeschreven. Het is belangrijk om de behandeling chlamydia helemaal af te maken en geen doseringen over te slaan. Anders kunnen er nog steeds bacteriën in het lichaam zitten. 

Het is belangrijk dat je (seks)partner op hetzelfde moment de antibiotica inneemt. Anders kan er een zogeheten kruisbesmetting ontstaan; dat iemand alsnog en/of opnieuw wordt besmet ondanks een afgemaakte behandeling. Mocht de behandeling chlamydia niet tegelijkertijd kunnen met de partner, dan kan er tot alle partijen de antibioticakuur hebben afgemaakt geen (onveilige) seks meer plaatsvinden, om te voorkomen dat iemand opnieuw wordt besmet.

Nadat de antibioticakuur is afgemaakt, kan er nog een extra soa test worden gedaan, om er zeker van te zijn dat er geen infectie meer is. Dit is echter niet altijd nodig omdat de behandeling chlamydia erg effectief is. Het is wel verstandig om na de kuur nog eens te laten testen wanneer:

  • Er sprake is van een zwangerschap;
  • De klachten aanhouden;
  • Of de klachten terugkomen

Wat is gonorroe?

Gonorroe, ook wel een druiper genoemd, is een van de seksueel overdraagbare aandoeningen die door een bacterie wordt veroorzaakt. Deze bacteriën nestelen zich in de slijmvliezen in de vagina, penis, anus, keel en zelfs ogen. Gonorroe wordt ook wel een druiper genoemd omdat er soms pusachtige afscheiding wordt uitgescheiden door de penis of vagina.

Deze soa wordt gemakkelijk overgedragen tijdens (orale) seks. De incubatietijd van gonorroe is zo’n 14 dagen. Hierna kan er dus worden getest of iemand is besmet met deze seksueel overdraagbare aandoening en kunnen er klachten ontstaan. Soa’s zoals gonorroe zijn goed te behandelen, mits er op tijd wordt ingegrepen. Als dit niet wordt gedaan, kunnen klachten verergeren en kan er zelfs bij een vrouw door ontstekingen aan bijvoorbeeld de eileiders, waardoor ze onvruchtbaar kan worden. 

Gonorroe komt vaker voor bij MSM, mannen die seks hebben met mannen, dan bij heteroseksuele mannen en heteroseksuele vrouwen. Van alle gonorroe besmettingen in Nederland die zich bij Centrum Seksuele Gezondheid hebben laten testen, bestaat 80% uit de doelgroep MSM.

Symptomen gonorroe

Ook bij gonorroe kunnen er verschillen zijn in de symptomen bij mannen en vrouwen. Wanneer soa’s als gonorroe niet worden behandeld, kunnen de symptomen erger worden. Zo kunnen mannen ontstekingen krijgen aan de bijballen en de prostaat. Vrouwen kunnen ook onbehandeld ontstekingen krijgen aan de eileiders en bekkenontstekingen.

Symptomen gonorroe mannen:

  • branderig gevoel tijdens het plassen
  • Pijn tijdens het plassen
  • Pusachtige afscheiding uit de penis

Symptomen gonorroe vrouwen:

  • Branderig gevoel tijdens het plassen
  • Pijn tijdens het plassen
  • Meer of afwijkende afscheiding
  • Bloedverlies (buiten de menstruatie om)
  • Pijn in de onderbuik

Gonorroe wordt vaker opgemerkt door mannen dan door vrouwen. Zo’n 90% van de mannen krijgt een van bovenstaande klachten, waar slechts 40% tot 70% van de vrouwen klachten krijgt. Wanneer de gonorroe infectie in de keel zit, krijgt slechts 10% van alle besmette mensen klachten (in hun keel).

Vrouwen lopen het risico om, door ontstekingen aan de bekken of eileiders, onvruchtbaar te worden. Ook is de kans op buitenbaarmoederlijke zwangerschappen groter wanneer een vrouw is besmet met gonorroe. Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap is wanneer het bevruchte eitje zich buiten de baarmoeder nestelt en hier probeert uit te groeien tot een baby. Dit gebeurt helaas bijna nooit, wat een buitenbaarmoederlijke zwangerschap risicovol maakt.  

Behandeling gonorroe

Het is gelukkig niet ingewikkeld of risicovol om iemand te laten behandelen tegen gonorroe. Een behandeling gonorroe bestaat namelijk, net zoals bij chlamydia, uit een simpele antibioticakuur. Deze kuur zorgt ervoor dat de bacteriën die de gonorroe infectie veroorzaken, worden doodgemaakt. 

Voordat je je kunt laten behandelen tegen gonorroe, is het belangrijk om je eerst te laten testen op deze of natuurlijk andere soa’s. Dat kan door een test aan te vragen bij de GGD of door een gonorroe test te bestellen en zelf af te nemen. 

Het medicijn wat het meest wordt voorgeschreven tegen gonorroe is ceftriaxon. Deze antibiotica wordt ook voor vele andere ontstekingen voorgeschreven. Het werkt binnen een paar dagen en na een week is de besmetting geheel verholpen. 

Om ervoor te zorgen dat de antibioticakuur werkt en je later niet opnieuw wordt besmet, is het belangrijk dat je (seks)partner op hetzelfde moment de antibiotica inneemt. Anders kan iemand opnieuw worden besmet met de infectie, ondanks de afgemaakte antibioticakuur. De kuur beschermt namelijk niet tegen toekomstige besmettingen. Mocht de behandeling niet tegelijkertijd kunnen met de partner, dan zal er moeten worden gewacht met het hebben van (onveilige) seks om ervoor te zorgen dat er niet iemand opnieuw wordt besmet met gonorroe.

Nadat de antibioticakuur is afgemaakt, kan er nog een extra soa test worden gedaan, om er zeker van te zijn dat er geen infectie meer is. Dit is echter niet altijd nodig omdat de antibiotica behandeling tegen gonorroe erg effectief is. Het is wel verstandig om na het gebruik van de medicijnen nog eens te laten testen wanneer:

  • Er sprake is van een zwangerschap;
  • De klachten aanhouden;
  • Of de klachten terugkomen

Veilige seks start bij Condoomenzo.nl

Je kunt het beter voorkomen dan genezen. Dat is een bekend gezegde en absoluut ook waar als het gaat om de gezondheid van je lichaam en in het bijzonder de erotische delen van je lichaam, want niets is zo vervelend als je nee moeten zeggen tegen je bedpartner door gezondheidsklachten. Safety first dus! Ga voor kwaliteit en kies de condoom die bij je past: condooms online bestellen

Hygiëne is eveneens van belang. In onze webshop kun je diverse artikelen vinden om seksueel in shape te blijven. Dat wil je, want het voorkomt vervelende kwaaltjes en daardoor zit je ook nog eens lekkerder in je vel en duik je vol vertrouwen het bed in met je partner. Bekijk alle gezondheidsartikelen in de webshop: verzorging intieme delen

Twijfel je of je een soa hebt? Dan kun je een afspraak maken bij de huisarts of de GGD. Wil je liever thuis en geheel anoniem een soa test doen, zonder dat je een arts hoeft te raadplegen? Bestel dan de uiterst veilige en accurate soa test in onze webshop: soa test kopen